བཞི་པ། ཡིད་རྟོན་དྲང་བདེན་གྱི་སྐོར།^p1
四 信^p2
凡出言 信为先 诈与妄 奚可焉^p4
སྐད་ཆ་གང་བཤད་ཀྱང༌། །^p5
དྲང་བདེན་ཡིད་རྟོན་གཙོ། །^p6
རྫུན་དང་གཡོ་སྒྱུའི་ཚིག །^p7
ནམ་ཡང་སྨྲ་མི་བྱ། །^p8
སྐད་ཆ་གང་དང་གང་བཤད་ཀྱང་གནས་ལུགས་དང་མཐུན་པའི་དྲང་བདེན་ཡིད་རྟོན་འོས་པའི་ཚིག་འདི་གཙོ་བོ་ཡིན། གཞན་གྱི་མགོ་སྐོར་བྱེད་པའི་རྫུན་དང་གཡོ་སྒྱུའི་ཚིག་ནི་དུས་ནམ་ཡང་སྨྲ་བར་མི་བྱ་སྟེ། དེས་རང་གཞན་གཉིས་ཀ་བརླག་པར་འགྱུར་བས་སོ། །^p9
话说多 不如少 惟其是 勿佞巧^p11
འཆོལ་གཏམ་མང་བ་ལས། །^p12
སྐད་ཆ་ཉུང་ན་དགའ། །^p13
ཁ་ཚིག་དོན་གནས་ལས། །^p14
བསླུ་ཚིག་སྨྲ་མི་བྱ། །^p15
སྤྱིར་དོན་དང་ལྡན་པའི་སྐད་ཆ་བཤད་ཐུབ་དགོས། དོན་མེད་ཀྱི་ཉོག་གཏམ་མང་པོ་སུས་ཀྱང་ཉན་པར་མི་འདོད་པས། རྒྱུ་མཚན་མེད་པའི་འཆོལ་གཏམ་མང་པོ་བཤད་པ་ལས་ཁ་རོག་བསྡད་ནས་སྐད་ཆ་ཉུང་ན་དགའ་བ་ཡིན། གཏམ་ཅི་བཤད་ཀྱང་དང་པོ་བརྟག་དཔྱད་བྱས་ཏེ་ཁ་ནས་བཤད་པའི་ཚིག་དོན་ལ་གནས་པ་ལས་གཞན་བསླུ་བྲིད་ཀྱི་ཚིག་ནི་ནམ་ཡང་སྨྲ་བར་མི་བྱ། གལ་ཏེ་བྱས་ན་ཁྭ་ཏ་བཞིན་ཀུན་གྱིས་སྡང་བར་འགྱུར་རོ། །^p16
奸巧语 秽污词 市井气 切戒之^p18
ཁ་ཡག་ཚིག་སྙན་དང༌། །^p19
མ་རབས་ཐ་ཆད་པའི། །^p20
གྲོང་ཚིག་གཏམ་ངན་སོགས། །^p21
ནམ་ཡང་སྨྲ་མི་བྱ། །^p22
ངོ་ལྐོག་མི་མཚུངས་པའི་ཁ་ཡག་ངོ་བྲ་ཁ་མཁས་ཚིག་སྙན་དང་མ་རབས་ཐ་ཆད་པའི་བཙོག་གཏམ། སྲང་ལམ་གྲོང་འདབས་ཀྱི་ཁ་གཟེར་ཚིག་གནག་གི་གཏམ་ངན་སོགས་ནམ་ཡང་སྨྲ་བར་མི་བྱའོ། །^p23
见未真 勿轻言 知未的 勿轻传^p25
གནས་ལུགས་མ་མཐོང་བར། །^p26
གང་འདོད་བཤད་མི་རུང༌། །^p27
ཁུངས་དག་མ་ཤེས་པར། །^p28
གཞན་ལ་བསྒྲག་མི་བྱ། །^p29
བྱ་བ་གང་ཡིན་ཡང་དེའི་གནས་ལུགས་ཡང་དག་མ་མཐོང་གི་བར་དུ་གང་བསམ་གང་འདོད་ཀྱིས་རང་གི་ལྟ་ཚུལ་གཞན་ལ་བཤད་པར་མི་བྱ། གནས་ཚུལ་གང་ཐོས་ཀྱང་དེའི་འབྱུང་ཁུངས་ཡང་དག་མ་ཤེས་བར་དུ་གཞན་ལ་བསྒྲག་པར་མི་བྱ། གལ་ཏེ་བསྒྲགས་ན་མཐར་ཡིད་དུ་མི་འོང་བའི་མཇུག་འབྲས་རང་ཉིད་ཀྱི་ཐོག་ཏུ་དབབ་པར་འགྱུར་རོ། །^p30
事非宜 勿轻诺 苟轻诺 进退错^p32
ཡང་དག་མིན་པའི་དོན། །^p33
རང་དགར་ཁས་མི་བླངས། །^p34
རང་དགར་ཁས་བླངས་ན། །^p35
འཇུག་ལྡོག་གཉིས་ཀ་དཀའ། །^p36
བྱ་བ་གང་ཡིན་ཡང་ཐོག་མར་རང་གི་བློས་བརྟག་དཔྱད་ཞིབ་མོར་བྱ་དགོས། ཡང་དག་པའི་གནས་ལུགས་དང་མི་ལྡན་པའི་དོན་རྣམས་རང་དགར་མནོ་བསམ་མ་བཏང་བར་ཁས་བླངས་བར་མི་བྱ། གལ་ཏེ་རང་དགར་ཁས་བླངས་བར་གྱུར་ན་བྱ་བ་དེ་བསྒྲུབས་ན་འགྲུབ་ཐབས་མེད་ཅིང་མ་བསྒྲུབས་ན་ཁས་བླངས་ཚར་བས་མདུན་འགྲོ་ཕྱིར་ལྡོག་གཉིས་ཀ་ཆེས་དཀའ་བའི་གནས་སུ་ལྷུང་བར་འགྱུར་རོ། །^p37
凡道字 重且舒 勿急疾 勿模糊^p39
སྐད་ཆ་འཆད་པའི་དུས། །^p40
གསལ་དག་ལྷོད་ཆགས་དགོས། །^p41
ཧ་ཅང་མགྱོགས་པ་དང༌། །^p42
ལྡབ་ལྡིབ་སོགས་མི་བྱ། །^p43
སྐད་ཆ་ནི་མི་རྣམས་ཀྱི་བར་ལ་འབྲེལ་བ་འཇོག་བྱེད་ཀྱི་ལག་ཆ་ལྟ་བུ་ཡིན་པས། གཞན་ལ་སྐད་ཆ་འཆད་པའི་དུས་སུ་སྒྲ་ཚིག་གསལ་ལ་དག་པ་དང་ལྷོད་ལ་བབས་ཆགས་པའི་སྒོ་ནས་བཤད་དགོས། ཚིག་དོན་མི་གསལ་བའི་ཧ་ཅང་མགྱོགས་པ་དང་གོ་རྒྱུ་མེད་པའི་ལྡབ་བི་ལྡིབ་བིའི་གཏམ་བཤད་སོགས་མི་བྱའོ། །^p44
彼说长 此说短 不关己 莫闲管^p46
འདི་བཟང་འདི་ངན་ཞེས། །^p47
སྐྱོན་ཡོན་མི་བརྗོད་ཅིང༌། །^p48
རང་དང་འབྲེལ་མེད་པའི། །^p49
བྱ་བར་འཇུག་མི་བྱ། །^p50
དགོས་པ་ཆེན་པོ་མེད་པར་མི་འདི་ནི་བཟང་ངོ་འདི་ནི་ངན་ནོ་ཞེས་རང་སྣང་གང་ཤར་གྱིས་གཞན་གྱི་སྐྱོན་ཡོན་ལེགས་ཉེས་སོགས་བརྗོད་པར་མི་བྱ་ཞིང་རང་དང་འབྲེལ་མེད་པའི་བྱ་བ་རྣམས་སུ་མ་བརྟགས་མ་དཔྱད་པར་སྨྱོན་པ་འུར་ལངས་ལྟ་བུས་འཇུག་པར་མི་བྱ་སྟེ། གལ་ཏེ་ཞུགས་ན་གཞན་གྱི་བསྒྲུབ་འོས་ཀྱི་བྱ་བ་ལ་འགལ་རྐྱེན་དུ་འགྱུར་ཉེན་ཡོད་ཅིང་རང་གི་ཀུན་སྤྱོད་ཀྱང་ཉམས་པར་འགྱུར་བས་གཏམ་དང་བྱ་བ་གང་ལ་ཡང་ཐོག་མར་ཁ་ནང་དུ་ལོག་སྟེ་བརྟག་དཔྱད་ཞིབ་མོར་བྱ་བ་འདི་གནའ་དེང་གི་དམ་པ་རྣམས་ཀྱི་ལུགས་དྲི་མ་མེད་པའོ། །^p51
见人善 即思齐 纵去远 以渐跻^p53
གཞན་ཡོན་མཐོང་བའི་ཚེ། །^p54
དེ་ཡི་རྗེས་བསྙེག་བསམ། །^p55
ད་དུང་ཐག་རིང་ཡང་། །^p56
རིམ་གྱིས་དེ་རྗེས་ཟིན། །^p57
གཞན་གྱི་ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་གི་ཡོན་ཏན་ཕུལ་དུ་ཕྱིན་པ་མཐོང་བའི་ཚེ། རང་གི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་དེ་ཡི་རྗེས་སུ་ངེས་པར་བསྙེག་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་དམ་བཅའ་བརྟན་པོས་བརྩོན་ལེན་བྱེད་དགོས། དེ་ཡང་རང་གི་ནུས་པ་ཞན་པ་དང་ཤེས་རབ་དམན་པ་སོགས་ད་དུང་དེ་ཡི་སྤྱོད་བཟང་ལ་བར་ཐག་རིང་ཡང་སྙིང་སྟོབས་ལྡན་པས་མུ་མཐུད་དུ་འབད་བརྩོན་བྱས་ན་ནམ་ཞིག་དེ་ཡི་རྗེས་སུ་ཟིན་པར་འགྱུར་ཏེ་མཁས་པ་གོང་མ་དག་གི་རྣམ་ཐར་བཞིན་ནོ། །^p58
见人恶 即内省 有则改 无加警^p60
གཞན་སྐྱོན་མཐོང་བའི་ཚེ། །^p61
རང་ལ་ཡོད་མེད་བརྟག །^p62
རང་སྐྱོན་ཡོད་ན་བཅོས། །^p63
མེད་ན་བག་ཟོན་བྱ། །^p64
གཞན་གྱི་མ་རབས་སྤྱོད་ངན་གྱི་སྐྱོན་ཆ་མཐོང་བའི་ཚེ་རང་གིས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་སྐྱོན་དེ་དག་རང་གི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་མེད་བརྟག་དཔྱད་བྱ། གལ་ཏེ་རང་ལ་ཡང་སྐྱོན་དེ་རྣམས་ཡོད་ན་མྱུར་དུ་བཅོས་པའི་ཐབས་ལ་འབད་པར་བྱ། གལ་ཏེ་མེད་ན་ཕྱིན་ཆོད་མི་འབྱུང་བའི་ཆེད་དུ་རང་ཉིད་ལ་དྲན་བསྐུལ་ཡང་ཡང་བྱས་ཏེ་རྒྱུན་དུ་བག་ཡོད་དོགས་ཟོན་བྱ་དགོས་སོ། །^p65
唯德学 唯才艺 不如人 当自砺^p67
སྤྱོད་བཟང་ཤེས་རིག་དང༌། །^p68
ལག་རྩལ་ཡོན་ཏན་རྣམས། །^p69
གཞན་ལྟར་མི་ལྡན་ན། །^p70
རང་ལ་བསྐུལ་ཏེ་བསྐྲུན། །^p71
ཀུན་སྤྱོད་བཟང་པོ་དང་ཤེས་རིག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རང་གཞན་ལ་ཕན་པའི་ལག་རྩལ་སོགས་ཡོན་ཏན་རྣམས་གཞན་ལྟར་དུ་རང་ཉིད་ལ་མི་ལྡན་ན་རང་གིས་རང་ལ་བསྐུལ་མ་བྱས་ཏེ་ཐབས་བརྒྱ་ཇུས་སྟོང་གིས་ཡོན་ཏན་དེ་དག་བསྐྲུན་པར་བྱས་ནས་གཞན་གྱི་གྲལ་དུ་སླེབས་པར་བྱ་དགོས།^p72
若衣服 若饮食 不如人 勿生戚^p74
ལུས་ཀྱི་ཆས་གོས་དང༌། །^p75
བཟའ་བཏུང་ཡོ་བྱད་སོགས། །^p76
གཞན་ལྟར་མི་ལྡན་ན། །^p77
སེམས་པ་སྐྱོ་མི་བྱ། །^p78
ནང་ལུས་ཀྱི་ཆས་གོས་དང་ཕྱི་བཟའ་བཏུང་ཡོ་བྱད་ལ་སོགས་མི་གཞན་ལྟར་དུ་མི་ལྡན་ན་དེས་རང་གི་སེམས་པ་སྐྱོ་བར་མི་བྱ་སྟེ། སྐྱེས་བུ་དམ་པ་རྣམས་ནི་མི་ཚེ་ཡི་དམིགས་འདུན་མཐར་ཐུག་ཟས་གོས་ཙམ་ལ་མི་བྱེད་པས་སོ། །^p79
闻过怒 闻誉乐 损友来 益友却^p81
སྨད་ན་ཁྲོ་འགྱུར་ཞིང༌། །^p82
བསྟོད་ན་དགའ་འགྱུར་བའི། །^p83
མི་ལ་གྲོགས་ངན་འདུ། །^p84
གྲོགས་བཟང་བྲེད་ནས་འགྲོ། །^p85
རང་གི་སྐྱོན་ཡོན་ལ་བསམ་བློ་མི་གཏོང་བར་གཞན་གྱིས་སྨད་པར་ཐོས་ན་དེ་མ་ཐག་ཁྲོ་བར་འགྱུར་ཞིང༌། གཞན་གྱིས་བསྟོད་པར་ཐོས་ན་དེ་བཞིན་དགའ་བར་འགྱུར་ཏེ། དགའ་སྡུག་སླ་བ་སོས་ཀའི་གནམ་གཤིས་ལྟ་བུའི་མི་དེ་ལ་ལུགས་གཉིས་ལ་མི་མཁས་པའི་གྲོགས་ངན་རྣམས་མཁའ་ལ་སྤྲིན་བཞིན་འདུ་བར་འགྱུར་ཞིང་གྲོགས་བཟང་དམ་པ་དག་དེ་ལ་བྲེད་དངངས་ཀྱི་སྒོ་ནས་རིང་དུ་འགྲོ་བར་བྱེད་དོ། །^p86
闻誉恐 闻过欣 直谅士 渐相亲^p88
བསྟོད་ན་སྐྲག་འགྱུར་ཞིང༌། །^p89
སྨད་ན་དགའ་འགྱུར་བའི། །^p90
མི་ལ་དམ་པ་རྣམས། །^p91
རིམ་གྱིས་འདུ་བར་འགྱུར། །^p92
གཞན་གྱིས་བསྟོད་པར་ཐོས་ན་རང་ལ་དེ་ལྟའི་ཡོན་ཏན་མེད་སྙམ་དུ་སྐྲག་པར་འགྱུར་ཞིང་། སྨད་པར་ཐོས་ན་དེ་བསླབ་བྱར་ཤེས་ཏེ་དགའ་བར་འགྱུར་བའི་མི་དེ་ལ་སྐྱེ་བོ་དམ་པ་རྣམས་པད་ཚལ་ལ་བུང་བ་བཞིན་འདུ་བར་འགྱུར་རོ། །^p93
无心非 名为错 有心非 名为恶^p95
མ་བརྟགས་བྱ་ངན་བྱས། །^p96
དེ་ལ་ནོར་འཁྲུལ་ཟེར། །^p97
བསམ་བཞིན་བྱ་ངན་བྱས། །^p98
དེ་ནི་མི་དགེ་ཡིན། །^p99
མ་བརྟགས་མ་བསམས་བཞིན་བྱ་བ་ངན་པ་བྱས་ཤོར་བ་དེ་ལ་ནི་ནོར་འཁྲུལ་ཞེས་ཟེར་ཞིང༌། བསམ་བཞིན་གོ་བཞིན་དུ་བྱ་བ་ངན་པ་བྱས་པ་དེ་ནི་མི་དགེ་བ་ཞེས་པ་ཡིན་ཏེ་ཉེས་པ་ཤིན་ཏུ་ཆེའོ། །^p100
过能改 归于无 倘掩饰 增一辜^p102
རང་སྐྱོན་བཅོས་གྱུར་ན། །^p103
ཡོན་ཏན་འཕེལ་བར་འགྱུར། །^p104
རང་སྐྱོན་བཀབ་གྱུར་ན། །^p105
ཉེས་པ་ཇེ་ཆེར་འགྲོ། །^p106
རང་གི་སྐྱོན་ལ་ངོས་ཟིན་བྱས་ཏེ་བསྒྱུར་བཅོས་བྱས་ན་རིམ་གྱིས་དགེ་ཆོས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་གོང་དུ་འཕེལ་བར་འགྱུར། གལ་ཏེ་གཡོ་སྒྱུ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་རང་སྐྱོན་བཀབ་པར་བྱས་ན་ཉེས་པ་སྔར་བས་ཆེས་ཇེ་ཆེར་འགྲོའོ། །^p107